SON DAKİKA HABERLER: ABD’nin asıl hedefinde Hark Adası var! ‘İran’ı tek bir asker bile göndermeden yenebilir’
İran-İsrail-ABD savaşı tüm şiddetiyle sürerken, tarafların karşılıklı misilleme saldırıları da devam ediyor. Orta Doğu’da ateş yayılırken, The Telegraph’da çarpıcı bir haber kaleme alındı.
‘ABD’nin İran’ı tek bir asker bile göndermeden yenmesini sağlayacak küçük ada’ başlıklı habere göre, ABD Başkanı Trump’ın İran’a yönelik askeri operasyonunun stratejik hedeflerinden birinin, ülkenin petrol ihracatının büyük bölümünün gerçekleştirildiği Hark Adası’nı ele geçirmek olduğu öne sürüldü.
‘OPERASYONUN ASIL HEDEFİ ADAYI ELE GEÇİRMEK’
ABD ve İsrail’in İran’a yönelik başlattığı ve askeri üslerin vurulduğu, İran donanmasına ait gemilerin batırıldığı ve yakıt depolarının hedef alındığı saldırıların ardından, habere göre “Operation Epic Fury”nin (Destansı Öfke Operasyonu) asıl hedefinin adayı sağlam şekilde ele geçirmek olduğu spekülasyonları artıyor.
İRAN’N BÜTÇESİNİN YÜZDE 40’I
Analistlere göre adanın kontrol altına alınması, İran’ın petrol gelirlerini keserek Tahran güvenlik güçlerini ve devlet mekanizmasını finanse etmesini zorlaştırabilir. Petrol gelirleri İran hükümet bütçesinin yaklaşık yüzde 40’ını oluşturuyor.
Beyaz Saray danışmanı Jarrod Agen, hafta sonu Fox Business’a verdiği röportajda İran’daki büyük petrol rezervlerinin “Tahran’ın elinden alınması” gerektiğini söyledi.
HARK ADASI NERESİ?
Bahsi geçen ada, İran’ın Basra Körfezi kıyısından 25 kilomtre açıkta bulunan, kireçtaşından oluşan çorak bir çıkıntı. Adanın ABD’deki Manhattan’ın yarısından bile küçük olduğu belirtiliyor. Ada, ülkenin ana petrol ihracat terminaline de ev sahipliği yapıyor. Telegraph'a göre İran’ın yurt dışına sattığı ham petrolün yüzde 94’ü burada süper tankerler üzerine yükleniyor ve çoğunlukla Çin’e doğru yola çıkıyor.
HÜRMÜZ BOĞAZI GERİLİMİ
İran’ın saldırılara karşılık olarak Hürmüz Boğazı’nı kapatması, küresel enerji piyasalarında ciddi dalgalanmalara yol açtı. Dünya petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz ticaretinin yaklaşık beşte biri bu boğazdan geçiyor.
Uzmanlara göre Hark Adası’nın ele geçirilmesi, ABD’ye İran üzerinde uzun vadeli bir baskı aracı sağlayabilir.
‘İRAN’IN YAŞAM HATTINI KESER’
Kraliyet Birleşik Hizmetler Enstitüsü (RUSI) araştırmacılarından Petras Katinas, “Adanın ele geçirilmesi İran’ın petrol yaşam hattını keser. Bu rejim için hayati öneme sahip” değerlendirmesinde bulundu.
‘YOK ETMEK YERİNE KONTROL ETMEK’
Bazı İsrailli siyasetçiler terminalin tamamen yok edilmesini savunurken, uzmanlar bunun küresel enerji piyasalarında büyük bir krize yol açabileceğini belirtiyor.
Habere göre terminalin kontrol altına alınması ise Washington’a hem mevcut İran yönetimi hem de olası bir rejim değişikliği sonrasında kurulacak hükümet üzerinde güçlü bir koz sağlayabilir.
STRATEJİK KONUM
1950’li yıllarda Şah döneminde Amerikan petrol şirketi Aramco tarafından inşa edilen terminal, İran’ın en önemli enerji altyapılarından biri olarak görülüyor. Modern tankerlerin İran’ın güney kıyılarındaki sığ sulara yanaşamaması nedeniyle petrol boru hatlarıyla Hark Adası’na taşınıyor ve burada yükleniyor.
Ada, 1980-1988 İran-Irak Savaşı sırasında Irak bombardımanında ağır hasar görmüş, ancak daha sonra yeniden inşa edilmişti.
HARK ADASI NASIL KORUNUYOR?
Askeri analistlere göre Hark Adası nispeten zayıf şekilde korunuyor. Adada eski yüzey-hava füze sistemleri ve kıyı anti-gemi füzeleri bulunuyor. ABD yetkilileri İran donanmasının büyük ölçüde zayıflatıldığını ve operasyonun başlamasından bu yana en az 30 geminin imha edildiğini belirtiyor.
Siyasi risk danışmanı Ian Bremmer, adanın küçük ve izole yapısının ABD için avantaj olduğunu belirterek, Amerikan destroyerlerinin açık denizde bir savunma hattı oluşturabileceğini ifade etti.
ÇİN BOYUTU
İngiliz basınına göre uzmanlar, Hark Adası’nın kontrolünün Çin açısından da stratejik sonuçlar doğurabileceğini söylüyor. Çin, uluslararası yaptırımlara rağmen İran petrolünün yüzde 80’den fazlasını satın alıyor.
‘STRATEJİK BİR FELAKET’
Kudüs İbrani Üniversitesi’nden uluslararası siyaset uzmanı Guy Laron, ABD’nin Basra Körfezi’ndeki enerji akışını kontrol etmesinin Pekin için “stratejik bir felaket” olabileceğini belirtti.
Uzmanlara göre kısa vadede böyle bir operasyonun enerji piyasalarında ciddi dalgalanmalara yol açması beklenirken, analistler ABD’nin İran’da doğrudan rejim değişikliği için geniş çaplı bir kara operasyonu yerine Hark Adası’nı ele geçirmenin daha sınırlı ama etkili bir seçenek olabileceğini değerlendiriyor.
